Ακουγοντας... L. V. Beethoven, Piano Concerto No. 4

 L. V. Beethoven, Piano Concerto No. 4

Και σήμερα έχει Beethoven το πρόγραμμα αλλά με μια άλλη υπέροχη σύνθεση. Το 4ο κοντσέρτο του για πιάνο και ο ορχήστρα από τα 5 (μόνο) που έγραψε. 

Σε αυτό το κοντσέρτο ο συνθέτης κάνει το μοναδικά πρωτοποριακό, την αρχή της σύνθεσης να την κάνει το πιανο με την προανάκρουση του θέματος που θα αρχίσει να επεξεργάζεται η ορχήστρα. Αυτό μέχρι εκείνη την στιγμή δεν γινόταν ποτέ. Η φόρμα του κοντσέρτου (οποιουδήποτε οργάνου) με ορχήστρα, ήταν μια μικρή εισαγωγή, σε μικρή συμφωνική μορφή από την ορχήστρα, πριν πανηγυρικά ο σολίστ μπει μόνος του ώστε να τραβήξει την προσοχή του κοινό. Εδώ ο συνθέτης φεύγει από αυτό το πρωτόκολο, σα να μην θέλει να αποθεώσει με τον κλασικό τρόπο τον σολίστα / σολιστικό όργανο αλλά σα να λέει πως: Ακούστε, εγώ τα προκαλώ όλα και από μένα ξεκινάνε και για μένα γίνονται όλα. Είναι η υπεροχή του σολίστα με την ησυχαστική του και αυτοκρατορική του ύπαρξη. Χωρίς φανφάρες. Με μια ήσυχη εισαγωγή που όμως είναι όλο το απόσταγμα του πρώτου μέρους, σε μερικά μέτρα μουσικής. Επίσης σε αυτό το μέρος, σύντομα και αργά μέρη εναλλάσονται όμως με μια τρομερή αρμονική και ρυθμική συνέπει με διπλασιασμούς στις αξίες των μουσικών θεμάτων και υποδιπλασιασμούς αντίστοιχα. 

Στο δεύτερο μέρος ο σολίστας με την ορχήστρα υποδίονται τους ρόλους του κακού και του καλού. Τα θέματα του καλού και του κακού συνυπάρχουν, υπερέχουν πρώτα το ένα και μετά το άλλο μέχρι το καλό να νικήσει. Ο Beethoven είναι ο κατ’ εξοχήν ανθρωπιστής συνθέτης που υμνεί την ζωή και τον άνθρωπο, κατ’ επέκταση και τον Θεό αφού ο άνθρωπος είναι κατ’ εικόνα και ομοίωση του Θεού. Δεν θα μπορούσε ποτέ να «νικήσει» το κακό. Είναι πέρα από την φύση όπως την αντιλαμβάνεται ο Beethoven. 

Όλο το κοντσέρτο ακολουθεί την δομή της σονάτας (τρία μέρη, γρήγορα – αργό – γρήγορο) όπως σας είχα πει και στην σονάτα που σας είχα στείλει. Έτσι λοιπόν στο πρώτο μέρος έχουμε τη μουσική έμπνευση, στο δεύτερο τον λυρισμό (εδώ από τα πρώτα ήδη προγραμματικής μουσικής, όπου η μουσική διηγείται εικόνες και υπάρξεις) και στο τρίτο την εξιοτεχνία, την ένταση και το πανηγυρικό φινάλε. Η μουσική του Beethoven είναι πάντα εμπνευσμένη και έχει πάντα το χαρακτηριστικό του «χτισίματος» της μελωδίας και της μουσικής. Έτσι θα ακούσετε το ίδιο θέμα παιγμένο πολλές φορές με διαφορετικούς τρόπου, τόσο ώστε όταν θα τελειώσει η ακρόαση μπορεί να μην μπορέσετε να το τραγουδήσετε αλλά αμέσως θα το ανγνωρίσετε ακόμη και μετά από χρόνια.

Η δεξιοτεχνία και η τελειότητα της τεχνικής είναι απαραίτητη καθώς ο Beethoven είχε χαρακτηριστεί από τον ίδιο τον Mozart, ως ο καλύτερος πιανίστας της Ευρώπης. Πολλά πράγματα ακούγονται εύκολα, όμως όταν πας να τα παίξεις διαπιστώνεις πως ....μάλλον 10 δάχτυλα είναι λίγα!!! 😊 

Το κοντσέρτο αυτό είναι και το τελευταίο που ο συνθέτης διευθύνει και παίζει ταυτόχρονα. Μετά από αυτό η απώλεια της ακοής του είναι πλήρης και δεν θα μπορέσει να βρεθεί πάλι πάνω στην σκηνή. 

Ακούστε το εδώ με μια πιανίστα θρύλο του προηγούμενου αλλά και του νυν αιώνα καθώς ακόμη ζει και δίνει μεγάλες συναυλίες.