Ακουγωντας ...W. A. Mozart, Piano Concerto No. 27

Για τον συνθέτη δεν έχει μεγάλο νόημα να πούμε περισσότερα βιογραφικά στοιχεία. Ο Μότσαρτ είναι ο συνθέτης μορφή που στιγμάτησε τη μουσική και που άλλαξε μέχρι και την πορεία της εξέλιξής της.

Άνθρωπος με εξαιρετικά μεγάλες δεξιότητας πάνω στη μουσική, με ιδιαίτερα χαρίσματα με μεγάλη αναγνώριση στην εποχή του. Από τους πιο ακριβοπληρωμένους και διάσημους συνθέτες εν ζωή, που όμως ήταν ανίκανος να διαχειριστεί και τις δύο αυτές ιδιότητες. Ο μουσικός που προσέγγισε τον ανθρωπίνως «τέλειο» και που όπως πολλοί μουσικολόγοι και ερευνητές του έργου του, με ένα ύφος μεταφυσικής, λένε πως: στις παρτιτούρες του είναι λες και ο ίδιος ο Θεός του ψυθίριζε τις νότες στο αυτί. Σαν η μουσική του να είναι πραγματικά υπερκόσμια.

Με έρευνες να δείχνουν πως η μουσική του έχει ιδιαίτερη επίδραση στον εγκέφαλο του ανθρώπου, με φαινομενικά εύκολες παρτιτούρες που όμως κρύβουν έναν τεράστιο κόσμο ερμηνείας στα πεντάγραμμά τους. Γι’ αυτό και ο Μότσαρτ (όπως πολλοί πιανίστε λένε) είναι εύκολος για παιδιά αλλά δύσκολος για τους μεγάλους.

Το κοντσέρτο που ακούμε σήμερα είναι το Νο. 27 γραμμένο στην Σι ύφεση μείζονα το οποίο παρουσιάστηκε για πρώτη φορά στις αρχές του 1971 (ίσως στις 04 Μαρτίου 1791), την χρονιά του θανάτου του. Παρόλο του ότι η ημερομηνία που βρίσκεται στην αυτόγραφη παρτιτούρα είναι 5 Ιανουαρίου 1791, οι ερευνητές καταλήγουν πως έχει γραφτεί ίσως 1-3 χρόνια νωρίτερα. Αυτή πρέπει να ήταν και η τελευταία δημόσια εμφάνιση του συνθέτη ο οποίος έπεσε άρρωστος τον Σεπτέμβριο του 1791 και πέθανε στις 05 Δεκεμβρίου 1791.

Η δομή του είναι μια καθαρά κλασική μορφή κοντσέρτου με τρία μέρη:

•        Allegro (Γρήγορα)
•        Larghetto (Αργά αλλά όχι πολύ) στην τονικότητα της Μι ύφεση μείζονας.
•        Allegro (Γρήγορα)

Το ενδιαφέρον είναι πως ενώ και τα τρία μέρη είναι σε μείζονα κλίμακα το «πέρασμα» στις ελάσσονες είναι πάρα πολύ συχνό δημιουργώντας μια περίεργη αίσθηση χαράς και λύπης ίσως περισσότερο νοσταλγίας στον ακροατή.

Επίσης το πρώτο θέμα του τρίτου μέρους του κοντσέρτου έχει χρησιμοποιηθεί από τον ίδιον στο τραγούδι του «Sehnsucht nach dem Frühling», όπως και ο ίδιος έγραψε τις κατέντζες (Cadenze) του πρώτου και του τρίτου μέρους (συνήθως καθώς ο ίδιος ήταν ο εκτελεστής αυτοσχεδίαζε σε αυτά τα μέρη, χωρίς να τα έχει γραμμένα).

Εδώ το ακούμε από μια από τις μοναδικές πιανίστες στο είδος αυτό, την Maria João Pires, με διευθυντή ορήστρας τον επίσης ειδικευμένο σε αυτό το ρεπερτόριο Sir John Eliot Gardiner και την London Symphony Orchestra να συνοδεύει υποδειγματικά. 

Είναι ένα κοντσέρτο με έναν ιδιαίτερο χαρακτήρα, ήρεμο, όχι εύκολο (άλλωστε τίποτα δεν είναι εύκολο σε αυτόν τον συνθέτη), παιχνιδιάρικο χωρίς φαμφάρες και θα τολμούσα να πω πως μέσα από αυτή την σύνθεση ίσως να ξεπροβάλει ένα παιδί που μεγαλώνει, που βλέπει πως τελειώνει η παιδική του ζωή. Μόνο που ο Μότσαρτ δεν έπαψε ποτέ να είναι ένα παιδί. Η ζωή αυτού του παιδιού τελειώνει με τον θάνατό του... όμως ακόμη και τις τελευταίες στιγμές η δροσιά της δημιουργίας, το παιχνίδι με τις νότες δεν σταματάει να υπάρχει. Σίγουρα πιο ώριμο, αλλά ένα ώριμο παιδί πια.

Είναι αμφίβολο αν ο Θεός θα στείλει άλλον άνθρωπο στη γη όπως αυτόν, το σίγουρο είναι πως στέλνοντάς τον μας έκανε ένα μονάκριβο δώρο.